| |  | werde der Sache des Staates untreu | ā rē pūblicā dēficiō | a re publica deficio | | |
| |  | Fleiß bei einer Sache | accūrātiō, accūrātiōnis f | accuratio, accurationis f |  |  |
| |  | nehme mich der Sache des Staates an | ad causam pūblicam accēdō | ad causam publicam accedo | | |
| |  | kehre zur Sache zurück | ad rem redeō | ad rem redeo | | |
| |  | die Sache ist noch unentschieden | adhūc sub iūdice līs est | adhuc sub iudice lis est | | |
| |  | das jeder Sache Eigene und Natürliche | adiūnctum, adiūnctī n | adiunctum, adiuncti n |  |  |
| |  | die Klage, die den wahren Wert einer Sache bezweckt (sc. actio) | aestimātōria, aestimātōriae f | aestimatoria, aestimatoriae f |  |  |
| |  | gebe einer Sache Nahrung | alicuī reī māteriam dō | alicui rei materiam do | | |
| |  | leiste einer Sache Vorschub | alicuī reī māteriam dō | alicui rei materiam do | | |
| |  | mache jdn. mir und meiner Sache geneigt | alicuius animum alliciō | alicuius animum allicio | | |
| |  | mache jdn. mir und meiner Sache geneigt | alicuius animum conciliō | alicuius animum concilio | | |
| |  | mache jdn. mir und meiner Sache geneigt | alicuius mentem alliciō | alicuius mentem allicio | | |
| |  | das eigentümliche Kennzeichen einer Sache | alicuius reī īnsīgne proprium et pecūliāre | alicuius rei insigne proprium et peculiare | | |
| |  | das unverwechselbare Wahrzeichen einer Sache | alicuius reī īnsīgne proprium et pecūliāre | alicuius rei insigne proprium et peculiare | | |
| |  | ziehe jdn. zu meiner Sache herüber | aliquem ad causam meam perdūcō | aliquem ad causam meam perduco | | |
| |  | mache jdn. mir und meiner Sache geneigt | aliquem ad meās partēs dūcō | aliquem ad meas partes duco | | |
| |  | mache jdn. mir und meiner Sache geneigt | aliquem ad meās partēs trahō | aliquem ad meas partes traho | | |
| |  | jd. empfindet Ekel vor einer Sache | aliquem pertaedet alicuius reī | aliquem pertaedet alicuius rei | | |
| |  | jd. ist einer Sache überdrüssig | aliquem pertaedet alicuius reī | aliquem pertaedet alicuius rei | | |
| |  | rufe jdn. in einer Sache als Zeugen auf | aliquem testem alicuius reī citō | aliquem testem alicuius rei cito | | |
| |  | sehe nur die guten Seiten einer Sache | aliquid in bonam partem accipiō | aliquid in bonam partem accipio | | |
| |  | wünsche einer Sache bestes Gelingen | aliquid optimīs ōminibus prōsequor | aliquid optimis ominibus prosequor | | |
| |  | Häufung derselben Buchstaben (ἐπαλληλότης - Stilfigur) | alternātiō, alternātiōnis f | alternatio, alternationis f |  |  |
| |  | unmittelbare Aufeinanderfolge derselben Buchstaben (ἐπαλληλότης - Stilfigur) | alternātiō, alternātiōnis f | alternatio, alternationis f |  |  |
| |  | beurteile Freundschaften nicht aus der Sache heraus, sondern nach ihrem Vorteil | amīcitiās nōn ex rē, sed ex commodō aestumō | amicitias non ex re, sed ex commodo aestumo | | |
| |  | entledige mich einer Sache (rem) | āmōlīrī, āmōlior, āmōlītus sum | amolior 4 |  |  |
| |  | bin gedanklich bei der Sache | animō adsum | animo adsum | | |
| |  | die Sache ist auf Herz und Nieren geprüft (sprichwörtl.) | armīs et castrīs temptāta rēs est | armis et castris temptata res est | | |
| |  | die Sache ist auf jede mögliche Weise geprüft | armīs et castrīs temptāta rēs est | armis et castris temptata res est | | |
| |  | erhebe mich über eine Person oder Sache | ascendere super aliquid / aliquem | ascendo super aliquid / aliquem | | |
| |  | gehört zur Sache (dass...) | attinēre, attinet (adtinet), attinuit (+ aci) | attinet (+ aci) |  |  |
| |  | bin mir einer Sache vom Hören gewiss | audītū aliquid compertum habeō | auditu aliquid compertum habeo | | |
| |  | der zweite in jeder Sache (= βῆτα) | bēta n (indecl.) | beta n (indecl.) |  |  |
| |  | gute Beschaffenheit einer Sache | bonitās, bonitātis f | bonitas, bonitatis f |  |  |
| |  | einer Sache gewachsen (+ Gen.) | capāx, capācis | capax, capacis |  |  |
| |  | falle mit meiner Sache bei Gericht durch (infolge eines Formfehlers) | causā cadō | causa cado | | |
| |  | die Sache bleibt liegen | causa dēseritur | causa deseritur | | |
| |  | die Sache bringt es so mit sich | causa ita fert | causa ita fert | | |
| |  | eine zu unerhebliche Sache (unter jurist. Aspekt) | causa parum iūsta | causa parum iusta | | |
| |  | eine durch Zeugnisse abgesicherte Sache | causa testimōniīs commūnīta | causa testimoniis communita | | |
| |  | Sache (um die es geht) | causa, causae f | causa, causae f |  |  |
| |  | entscheide die Sache zu jds. Gunsten | causam alicuī adiūdicō | causam alicui adiudico | | |
| |  | führe jds. Verteidigung in einer Sache | causam alicuius dēfendō | causam alicuius defendo | | |
| |  | erkläre den Begriff einer Sache (ursächlich) (ex aliqua re - aus etw.) | causam alicuius reī repetō | causam alicuius rei repeto | | |
| |  | mache mich als Rechtskundiger mit dem Stand der Sache bekannt | causam dīscō | causam disco | | |
| |  | unterrichte eine zuständige Stelle über den Stand einer Sache | causam doceō | causam doceo | | |
| |  | verhelfe der schwächeren Sache durch die Kunst der Rede zum Sieg | causam īnferiōrem dīcendō reddō superiōrem (τὸν ἥττω λόγον κρείττω ποιεῖν) | causam inferiorem dicendo reddo superiorem | | |
| |  | habe eine gerechte Sache | causam optimam habeo | causam optimam habeo | | |
| |  | verteidige die Sache der Armut | causam paupertātis dēfendō | causam paupertatis defendo | | |
| |  | vertrete die Sache des Volkes | causam populārem dēfendō | causam popularem defendo | | |
| |  | vertrete die Sache des Volkes | causam populārem suscipiō | causam popularem suscipio | | |
| |  | führe die Sache des Volkes | causam populī agō | causam populi ago | | |
| |  | es ist beschlossene Sache (+ inf.) | certa est sententia | certa est sententia | | |
| |  | es ist beschlossene Sache (+ inf.) | certa rēs est | certa res est | | |
| |  | benachrichtige jdn. in einer Sache | certiōrem faciō aliquem alicuius reī | certiorem facio aliquem alicuius rei | | |
| |  | es ist beschlossene Sache (+ inf.) | certum est cōnsilium | certum est consilium | | |
| |  | greife immer auf derselben Saite daneben | chordā semper oberrō eādem | chorda semper oberro eadem | | |
| |  | die Amtsgemeinschaft versammelt sich in einer Sache | collēgium coit dē aliquā rē | collegium coit de aliqua re | | |
| |  | erdichtete Sache | commentum, commentī n | commentum, commenti n |  |  |
| |  | mache eine Sache zu einer gemeinschaftlichen mit jdm. | commūnicārī, commūnicor, commūnicātus sum | communicor 1 |  |  |
| |  | bin einer Sache gewachsen | competere, competō, competīvī (competiī), competītum | competo 3 |  |  |
| |  | werde einer Sache habhaft | complectī, complector, complexus sum | complector 3 |  |  |
| |  | aus derselben Provinz | comprovinciālis, comprovinciāle | comprovincialis, comprovinciale |  |  |
| |  | derselben Körperschaft angehörend | concorporālis, concorporāle | concorporalis, concorporale |  |  |
| |  | aus derselben Kurie | concūriālis, concūriālis m | concurialis, concurialis m |  |  |
| |  | eine unzweifelhafte Sache | cōnfessum, cōnfessī n | confessum, confessi n |  |  |
| |  | bin mir meiner Sache sicher | cōnfīdere, cōnfīdō, cōnfīsus sum | confido 3 |  |  |
| |  | bin mir einer Sache bewusst | cōnscius mihi sum alicuius reī | conscius mihi sum alicuius rei | | |
| |  | eine Sache ist mir bewusst | cōnscius mihi sum alicuius reī | conscius mihi sum alicuius rei | | |
| |  | bin mir einer Sache bewusst | cōnscius sum alicuius reī | conscius sum alicuius rei | | |
| |  | eine Sache ist mir bewusst | cōnscius sum alicuius reī | conscius sum alicuius rei | | |
| |  | mache gemeinsamse Sache mit jdm. | cōnsentīre, cōnsentiō, cōnsēnsī, cōnsēnsum | consentio 4 |  |  |
| |  | mache gemeinsame Sache mit jdm. | cōnsilia commūnicō cum aliquō | consilia communico cum aliquo | | |
| |  | mache mit jdm. gemeinsame Sache | cōnsilia cum aliquō commūnicō | consilia cum aliquo communico | | |
| |  | mache gemeinsame Sache mit jdm. | cōnsilia sociō cum aliquō | consilia socio cum aliquo | | |
| |  | es galt als ausgemachte Sache | cōnstāns fāma erat | constans fama erat | | |
| |  | in Anbetracht einer Sache | contuitū alicuius reī | contuitu alicuius rei | | |
| |  | esse mit jdm aus derselben Schüssel (sprichwörtl.) | cum aliquō ex eōdem catīnō cēnō | cum aliquo ex eodem catino ceno | | |
| |  | so rate ich in dieser Sache | dē eā rē ita cēnseō | de ea re ita censeo | | |
| |  | entnehme der Sache nichts | dēcerpō nihil ex rē | decerpo nihil ex re | | |
| |  | gehe einer Sache aus dem Weg | dēclīnāre, dēclīnō, dēclīnāvī, dēclīnātum (κλίνω) | declino 1 |  |  |
| |  | entsage einer Sache | dēspērāre, dēspērō, dēspērāvī, dēspērātum | despero 1 |  |  |
| |  | die Sache hat sich zerschlagen | discussa est rēs | discussa est res | | |
| |  | nach Beschaffenheit der Sache | ē rē nātā | e re nata | | |
| |  | aus derselben Zenturie | eiusdem ōrdinis | eiusdem ordinis | | |
| |  | entwinde mich einer Sache (aliquid - einer Sache) | ēluctārī, ēluctor, ēluctātus sum | eluctor 1 |  |  |
| |  | so steht die Sache | eō statū rēs est | eo statu res est | | |
| |  | zu derselben Zeit | eōdem tractū temporis | eodem tractu temporis | | |
| |  | entledige mich einer Sache | ēvacuāre, ēvacuō, ēvacuāvī, ēvacuātum | evacuo 1 |  |  |
| |  | beraube jdn. einer Sache | ēvolvō aliquem ex aliquā rē | evolvo aliquem ex aliqua re | | |
| |  | es dient der Sache | ex rē est | ex re est | | |
| |  | es ist der Sache förderlich | ex rē est | ex re est | | |
| |  | es dient der Sache | ex ūsū est | ex usu est | | |
| |  | positive Benennung einer Sache durch Verneinung des negativen Gegenbegriffs (= ἀντεναντίωσις) (Rhetorik) | exadversiō, exadversiōnis f | exadversio, exadversionis f |  |  |
| |  | einer Sache ledig | expers, expertis | expers, expertis |  |  |
| |  | nicht zur Sache gehörig | extrīnsecus | extrinsecus |  |  |
| |  | Sache | facinus, facinoris n | facinus, facinoris n |  |  |
| |  | geringfügige Sache | farrāgō, farrāginis f | farrago, farraginis f |  |  |
| |  | ficht deine Sache vor Gericht selbst durch | fī cōgnitōr ipse | fi cognitor ipse | | |
| |  | messe einer Sache Glauben bei | fidem adiungō alicuī reī | fidem adiungo alicui rei | | |